6 biện pháp xử lý nước thải y tế hiệu quả nhất

Nước thải y tế phát sinh trong quá trình hoạt động của cơ sở y tế và chứa rất nhiều mầm bệnh nguy hiểm. Chính vì thế, việc tìm ra các biện pháp xử lý nước thải y tế là vô cùng cần thiết và cấp bách. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn!
 

Khái niệm nước thải y tế là gì? Đây là một loại dung dịch được bắt nguồn từ trong quá trình sinh hoạt, sản xuất, thăm khám và điều trị ở những cơ sở y tế, phòng khám, bệnh viện, không phân biệt là cơ sở công hay tư nhân. Khu vực tiếp nhận là các nơi mà nước thải y tế xả vào, nước mặt, hệ thống thoát nước, vùng nước ven bờ.

Thành phần của nước thải y tế chủ yếu bao gồm:

- Chất rắn lơ lửng
- Chất hữu cơ, chất dinh dưỡng
- Các mầm bệnh sinh học khác ở trong máu, dịch tiết, mủ, phân và nước tiểu của người bệnh
- Các loại hóa chất độc hại phát sinh từ chất phóng xạ, chế phẩm điều trị,...
- Vi khuẩn, vi trùng gây bệnh, ví dụ như virus đường tiêu hóa, tụ cầu, liên cầu, bại liệt, Salmonella, những loại ký sinh trùng, nấm, amip,...
 

Nước thải y tế là?

Trong đó, thành phần gây ra ô nhiễm chủ yếu gồm:

- pH
- BOD
- COD
- SS
- Coliform

Chứa cực kỳ nhiều nguồn gây ra nguy hiểm đối với sức khỏe con người và môi trường xung quanh nên nước thải y tế hiện tại đang được xếp vào trong danh sách chất thải nguy hại cần phải luôn tuân thủ theo các quy định, quy trình xử lý chặt chẽ dựa theo quy định của Bộ Tài nguyên và Môi trường.
 

Xem thêm: https://thongcongnghethcm.net/khai-niem-rac-thai-y-te-va-quy-trinh-xu-ly-chung-an-toan-nhat.html
 

Để có thể kiểm soát được các thành phần nguy hại, các cơ quan chức năng đã đưa ra những tiêu chuẩn nước thải y tế. Cụ thể đó là quy chuẩn 28 về nước thải y tế (QCVN 28: 2010/BTNMT), áp dụng đối với toàn bộ các cá nhân, tổ chức có liên quan đến những hoạt động xả thải nước thải y tế ra bên ngoài môi trường.

Nội dung chính của quy chuẩn QCVN 28 2010 về nước thải y tế chính là quy định về giá trị tối đa được cho chép của những thông số và những chất gây ô nhiễm trong nước thải y tế tại các cơ sở kinh doanh những dịch vụ khám, chữa bệnh.

Từ đó, giá trị tối đa (Cmax) sẽ được tính toán như sau:
 

Trong đó:

- C chính là giá trị của những thông số và các chất gây ra ô nhiễm
- K chính là hệ số về quy mô, cũng như các loại hình cơ sở y tế

Bảng quy định giá trị C của những thông số ô nhiễm:
 

Bảng quy định giá trị C của những thông số ô nhiễm

Ghi chú:

- KPHL: Không phát hiện
- α và β: Chỉ áp dụng với các cơ sở y tế dùng nguồn phóng xạ
- Cột C: Thông số tối đa cho phép các thành phần nguy hại khi xả vào nguồn nước được sử dụng với mục đích cấp nước sinh hoạt.
- Cột B: Thông số tối đa cho phép các thành phần nguy hại khi xả vào nguồn nước không được sử dụng với mục đích cấp nước sinh hoạt.
 

Tại những cơ sở y tế, nước thải được phân chia thành 4 nhóm chính, cụ thể bao gồm:

- Nước thải sinh hoạt
- Nước mưa
- Nước thải từ nhà bếp
- Nước thải khám chữa bệnh

Bởi vì mức độ nguy hại khác nhau nên các quy trình xử lý nước thải y tế cũng không giống nhau. Sau đây là sơ đồ tổng quát về quy trình xử lý đối với từng nhóm riêng biệt bạn có thể tham khảo:
 

Quy trình xử lý nước thải y tế chuẩn chất lượng

 

Bởi tính chất đặc biệt của nước thải y tế (có thể chứa rất nhiều mầm bệnh nguy hiểm và vi khuẩn) nên chúng ta cần phải có biện pháp xử lý thích hợp, an toàn. Sau đây chúng tôi xin tiết lộ với bạn một vài biện pháp xử lý nước thải y tế hiện đại, tân tiến và tuyệt đối an toàn hiện nay.

1. Áp dụng hệ thống xử lý nước thải y tế bằng công nghệ lọc sinh học nhỏ giọt

Nguyên lý hoạt động của biện pháp này chính là dùng những lớp vật liệu đệm sinh học nhằm phân tách nước thải thành những mảng nhỏ, dưới sự tác động của các vi sinh vật hiếu khí sẽ trừ khử toàn bộ những chất hữu cơ.

Tất cả quá trình này sẽ được diễn ra trong hệ thống tháp dạng kín, không cần phải nhờ đến sự hỗ trợ của máy bơm sục. Sau cùng, nước thải sẽ được chuyển sang bể lắng bùn lamen để có thể khử trùng bằng hóa chất sao cho bảo đảm tiêu chuẩn nguồn nước thải đầu ra.
 

Áp dụng hệ thống xử lý nước thải y tế bằng công nghệ lọc sinh học nhỏ giọt

Hiện tại, công nghệ lọc sinh học nhỏ giọt đang được áp dụng khá phổ biến, chuyên sử dụng để xử lý nước thải phòng thí nghiệm trong trường học, xử lý nước thải phòng khám nha khoa, trạm y tế và những cơ sở y tế nói chung.

Bởi vì nó mang lại hiệu quả xử lý khá cao đối với nước thải có mức độ ô nhiễm vừa phải, hơn nữa kết cấu máy xử lý nước thải y tế với công nghệ lọc sinh học đơn giản, dễ dàng lắp đặt và thuận tiện khi sử dụng. Bên cạnh đó, nó còn không gây ra tiếng ồn, lại tiêu thụ rất ít điện năng và có thể không cần tới cấp khí cưỡng bức.

2. Xử lý nước thải y tế phòng khám theo nguyên tác AAO

Tiếp theo là công nghệ xử lý nước thải y tế được tuân thủ dựa theo nguyên tắc AAO. Có nghĩa là công nghệ kết hợp với cả 3 quy trình dưới đây:

- Phân hủy hiếu khí (Anaerobic): Vi sinh vật dùng nguồn oxi phong phú, dồi dào để tiêu hủy các chất hữu cơ phức tạp thành chất chất hữu cơ đơn giản.

- Phân hủy hiếu khí (Anoxic): Đây là quá trình phân hủy trong môi trường không tồn tại oxy, làm cho hệ thống vi sinh vật phải dùng lượng oxi khác (có nghĩa là nguyên từ O có trong phân tử NO2- hay NO3-), vì thế hiệu quả loại bỏ độc tố sẽ cao hơn.

- Phân hủy kỵ khí: Nó được phân làm 4 giai đoạn là Thủy phân – Lên men – Giấm hóa – Metan hóa.
 

Xử lý nước thải y tế phòng khám theo nguyên tác AAO

Điểm mạnh của biện pháp này là hoàn toàn có thể xử lý nước thải y tế trong phòng khám có mức độ ô nhiễm cao, không phát tán mùi. Hơn nữa, chi phí lắp đặt hệ thống xử lý nước thải y tế dựa trên nguyên tắc AAO cũng rất nhanh, kết cấu gọn nhẹ nên không chiếm mất nhiều diện tích, rất dễ phối hợp với những bể xử lý có sẵn.

Chú ý: Khi áp dụng biện pháp AAO cần phải bảo dưỡng màng lọc một cách thường xuyên để có thể đảm bảo được chất lượng nước thải sau khi xử lý được tốt nhất.

3. Xử lý nước thải phòng khám với bùn hoạt tính trong bể hiếu khí

Sử dụng bùn hoạt tính cũng là một trong các biện pháp xử lý nước trạm thải y tế an toàn, cho hiệu quả cao, nhất là đối với nhóm nước thải y tế chứa amoni cao và các thành phần hữu cơ.

Điều kiện để tiến hành biện pháp xử lý nước thải với bùn hoạt tính buộc phải có bể hiếu khí, máy bơm sục và bể lắng. Lúc đầu, nước thải đầu vào sẽ được hòa ta với không khí dưới các tác động của sinh vật để tiêu hủy cacbon và nitơ.

Ở bể hiếu khí sẽ xảy ra các phản ứng hóa học nhằm loại bỏ toàn bộ những chất hữu cơ, bể lắng có nhiệm vụ là tách những chất cặn bã, chất rắn ra khỏi nước thải nhờ vào quá trình sục khí bằng máy bơm.
 

Xử lý nước thải phòng khám với bùn hoạt tính trong bể hiếu khí

Các chuyên gia cho rằng, chi phí đầu tư kết cấu cho biện pháp này thấp tuy nhiên chi phí vận hành lại khá cao, tốn nhiều điện năng để có thể cung cấp không khí cưỡng bức. Nếu như vận hành không đúng cách sẽ phát ra tiếng ồn, phát sinh mùi hôi thối và dẫn đến hiện tượng bùn khó lắng xuống, lúc đó chỉ có các chuyên viên được đào tạo bài bản, chuyên nghiệp mới có thể khắc phục được.

Tính năng chính của công nghệ xử lý nước thải y tế với bùn hoạt tính như sau:

- Oxi hóa cBOD: CBOD (protein)+o2ac5h7o2n (tế bào)+CO2+H2O+NH4+SO42-+HPO42-

- Oxi hóa nCOD: Nbod (ion amoni)+O2+C5H7O2N (tế bào)+NO3+H2O

- Loại bỏ kim loại nặng: Chì, nhôm, thủy ngân, kẽm, sắt,...

4. Xử lý nước thải phòng thí nghiệm với hồ sinh học ổn định

Nói đến những biện pháp xử lý nước thải ở những cơ sở y tế, phòng khám nha khoa, phòng thí nghiệm trường học,...không thể nào bỏ qua công nghệ hồ sinh học ổn định. Phù hợp nhất khi xử lý nước thải ở mức độ ô nhiễm từ tấp đến trung bình.

Muốn đạt được hiệu quả cao với biện pháp này, nhiệt độ bên trong hồ sinh học không được phép thấp hơn 6 độ C. Trong quá trình quang hợp, hàm lượng oxy do rêu tảo sẽ được những vi sinh vật hấp thụ để oxi hóa những chất hữu cơ. Tiếp đó, rêu tảo lại tiêu thụ lượng CO2, photpho, nitrat amon sản sinh trong quá trình tiêu hủy những chất hữu cơ.
 

Xử lý nước thải phòng thí nghiệm với hồ sinh học ổn định

Hồ sinh học xử lý nước thải trong bệnh viện gồm có 3 loại chính, đó là: Hồ kỵ khí, hồ hiếu khí và hồ tùy tiện. Chi phí để đầu tư cho hồ sinh học, vận hành và bảo trì lại thấp, việc thực hiện cũng khá dễ dàng nên không yêu cầu nhân viên phải có trình độ cao. Điểm yếu của biện pháp này chỉ là chiếm khá nhiều diện tích đất sử dụng cho công trình.

5. Xử lý nước thải trạm y tế với bãi lọc trồng cây

Tương tự như hồ sinh học, dùng bãi lọc trồng cây (dòng chảy đứng, dòng chảy ngang) kết hợp cùng bể lọc yếm khí sẽ thích hợp khi xử lý nước thải y tế trong phòng khám ở mức độ ô nhiễm thấp và trung bình.
 

Xử lý nước thải trạm y tế với bãi lọc trồng cây

Khi tiến hành thực hiện biện pháp này sẽ giúp cho cơ sở tiết kiệm được khá nhiều ngân sách bởi vì chi phí đầu tư, vận hành và bảo dưỡng không quá cao, còn hiệu quả xử lý lại tối và tạo nên cảnh quan thiên nhiên lý tưởng, thân thiện, gần gũi với môi trường.

Chú ý: Hiệu quả trừ khử độc tố trên các bãi lọc không bảo đảm nếu thời gian lưu dưới 7 ngày. Trong tình trạng tải lượng ô nhiễm cao cần phải được đầu tư thêm bể yếm khí.

6. Xử lý nước thải y tế bằng cây sậy nước

Khi sử dụng biện pháp dùng cây sậy nước thì sẽ trải qua các quá trình như sau:

Bơm nước thải vào bể chìm

Nguồn nước thải của bệnh viện được thải xuống đường ống chuyển trực tiếp về bể chứa chìm được xây dựng đạt tiêu chuẩn trong bãi sậy đã trông trước đó.

Cây xử lý chất thải

Khi nước thải y tế được đổ vào bể chìm, bộ rễ của cây sậy nước sẽ lọc nước thải đạt đủ tiêu chuẩn TCVN. Hơn nữa, với đặc tính của cây sây sẽ tạo điều kiện sinh tồn và phát triển mạnh mẽ cho hệ sinh vật có đến 100 loại tập trung quanh gốc cây. Hệ sinh vật này còn có khả năng tiêu hủy rất nhiều chất và hấp thụ kim loại nặng có bên trong nước thải, chúng sẽ lọc nước thải thành các nguồn nước đảm bảo đủ tiêu chuẩn cho môi trường sống.

Thải nước đã lọc ra tự nhiên

Nguồn nước ô nhiễm sau khi được xử lý sẽ xả trực tiếp ra bên ngoài môi trường, sử dụng như với nguồn nước tự nhiên.
 

Xử lý nước thải y tế bằng cây sậy nước

Lưu ý: Mặc dù xử lý nước thải bằng cây sậy là một biện pháp tiết kiệm được khá nhiều chi phí, đem lại an toàn cao đối với môi trường. Những trong quá trình xử lý cũng cần chú ý một số điều như sau:
 
- Để đem đến hiệu quả tối đa cho quy trình lọc nước thải, bãi sậy phải được trồng trước khi thải nước xuống để cho cây đủ thời gian trưởng thành và phát triển toàn diện bộ rễ cùng với hệ sinh vật đa dạng nhất.

- Bể chứa chất thải cũng phải có đáy và thành xung quanh được xây dựng, be trát bảo đảm không rò rỉ chất thải chưa được xử lý ra bên ngoài.

Bài viết trên đây là 6 biện pháp xử lý nước thải y tế hiệu quả, tiết kiệm, đang được ưu tiên áp dụng phổ biến nhất hiện nay. Hy vọng với những thông tin này có thể giúp cho bạn có thêm kiến thức bổ ích về việc xử lý rác thải y tế.